Sakarya’nın Pamukova ilçesine bağlı Kozan Mahallesi’nde faaliyet gösteren bir kanatlı hayvan üretim tesisinde yükselen alevler, itfaiye ekiplerinin zamanında ve doğru odaklı müdahalesiyle çevredeki tarım arazilerine sıçramadan kontrol altına alındı.

Tesisin iç kesimlerinden dumanların yükseldiğini fark eden çevre sakinlerinin ihbarı üzerine sevk edilen Sakarya Büyükşehir Belediyesi İtfaiyesi, yapısal çökme ve yoğun duman riskine rağmen alevleri kısa sürede bastırdı. Yangın anında kümeste canlı hayvan bulunmaması olası bir biyolojik ve ekonomik felaketi önlerken, olayda herhangi bir can kaybı ya da yaralanma meydana gelmedi. Olay yeri inceleme uzmanları, alevlerin çıkış noktasındaki teknik ve altyapısal unsurları aydınlatmak üzere kapsamlı bir tahkikat başlattı.

Genel kanının aksine, kanatlı işletmelerindeki yangınların büyük bir kısmı doğrudan dikkatsizlikten veya açık alev temasından kaynaklanmaz. Kümes yangınları genellikle üretim periyotları arasındaki boşluk dönemlerinde, yani dezenfeksiyon ve hazırlık aşamalarında meydana gelir. Canlı hayvanın bulunmadığı dönemlerde tesislerde yoğun bir termal ve elektriksel hareketlilik yaşanır. Isıtma sistemlerinin bakımı, talaş ve organik altlık materyallerinin tahliyesi ile yüksek basınçlı yıkama cihazlarının kullanımı, bina içindeki elektrik panolarında görünmeyen ark oluşumlarını tetikleyebilir.

Nitekim endüstriyel kümeslerde kullanılan poliüretan sandviç paneller ve strafor yalıtım malzemeleri, alev alması durumunda son derece zehirli gazlar açığa çıkararak yangının saniyeler içinde çatı boşluğuna yayılmasına yol açar. Pamukova’daki olayda alevlerin hızla hapsedilmesi, çatının taşıyıcı sistemlerinin çökmesini ve oksijen patlaması riskini ortadan kaldıran stratejik bir havalandırma-söndürme koordinasyonunun sahada başarıyla uygulandığını gösteriyor.

Tesisin boş olması ilk bakışta yalnızca hayvan refahı açısından bir şans gibi görünse de, biyogüvenlik ve zoonotik risk yönetimi açısından çok daha derin bir anlama sahiptir. Aktif üretim esnasında meydana gelen yangınlarda binlerce kanatlı hayvanın telef olması, yalnızca milyonlarca liralık sermaye kaybına değil, aynı zamanda ciddi bir biyolojik atık krizine sebep olur.

Telef olan hayvanların doğru bertaraf edilememesi, bölgedeki yeraltı su kaynaklarını kirletebilecek ve çevre sağlığını tehdit edecek patojenlerin yayılmasına zemin hazırlar. Pamukova’daki tesisin boş periyotta yakalanmış olması, hem patojen yayılımı riskini sıfıra indirmiş hem de yangın söndürme sularının kimyasal ve organik yükle kirlenerek tarımsal drenaj kanallarına karışmasını engellemiştir.

Pamukova Ovası’nın mikroklimatik yapısı ve hakim rüzgar koridorları, kırsal alandaki yapısal yangınların tarımsal alanlara ve meyve bahçelerine sıçrama potansiyelini katbekat artırır. Kozan Mahallesi’ndeki müdahalede ekiplerin alevleri yapı kabuğu içinde tutması, rüzgarla taşınabilecek kor parçalarının kuru bitki örtüsüyle buluşmasını önlemiştir. Bu durum, modern kırsal itfaiyecilikte sadece bina söndürmenin değil, çevresel risk tamponlama protokollerinin ne kadar kritik olduğunu bir kez daha kanıtlıyor.

Yangının kesin çıkış sebebi, itfaiye ve jandarma ekiplerinin elektrik dağıtım panoları, fan motorları ve varsa yedek jeneratör hatları üzerinde yapacağı teknik incelemelerin ardından netlik kazanacaktır. Kanatlı sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin yangın risk analizlerini yalnızca üretim dönemlerine değil, bakım ve hazırlık aralıklarına da entegre etmesi, benzer yapısal hasarların önüne geçilmesinde birincil güvencedir.